پژوهشي جديد نشان ميدهد برنامه غذايي سرشار از چربيهاي اشباع و قند تصفيه شده ميتواند سبب بروز تغييرات در مغز افرادي شود كه از اين نوع برنامه غذايي استفاده ميكنند و اين تغيير به نوبه خود، سبب افزايش مصرف اين گونه غذاها ميشود و به اين شكل كاهش وزن براي اين دسته از افراد دشوارتر ميشود. شايد به همين دليل است كه مبارزه با چاقي در برخي موارد بسيار دشوار است.
اين پژوهش بر مطالعه كاركرد هيپوتالاموس متمركز بود. هيپوتالاموس بخشي از مغز است كه به حافظه و يادگيري ارتباط دارد. در اين پژوهش به يك دسته از موشهاي آزمايشگاهي، غذاهاي كم چرب داده و سپس دو مساله متفاوت به آنها آموزش داده شد. يكي از اين مسائل به يادگيري مربوط به هيپوتالاموس و توانايي حافظهاي مربوط بود، ولي مساله ديگر اينگونه نبود. پس از اتمام آموزش، اين موشها به دو دسته تقسيم شدند. يك گروه از موشها دسترسي آزاد به غذاهاي كم چرب داشتند و دسته ديگر براحتي ميتوانستند از غذاهاي پر انرژي (يعني چرب و پركالري) استفاده كنند.
غذاي پر انرژي سرشار از روغن اشباع (چربي حيوانات مثل چربي موجود در گوشت يا لبنيات و نيز برخي چربيهاي گياهي مثل روغن پنبه دانه و نارگيل) بود. اين نوع غذاها بشدت ناسالم است و موجب بروز برخي انواع سرطان و نيز بيماريهاي قلب و عروق ميشود.
پس از مدتي هر دو گروه موشها را در برابر همان دو مساله قرار دادند. نتيجه اين شد كه عملكرد موشهايي كه از غذاهاي پرچربي تغذيه كرده بودند، در آزمونهاي مربوط به هيپوتالاموس بسيار ضعيفتر از گروه ديگر بود، اما هر دو گروه عملكرد مشابهي در مساله دوم داشتند.
هيپوتالاموس وظيفه كنترل افكار و خاطرات را به دوش دارد. اگر يافتههاي اين پژوهش درست باشد، ميتوان گفت رژيم غذايي مبتني بر غذاهاي چرب بر هيپوتالاموس تاثير منفي ميگذارد و به اين ترتيب، كنترل افكار سوقدهنده فرد به سمت اين دسته از غذاها دشوارتر ميشود و فرد داراي اضافه وزن، حجم بيشتري از اين غذاها را مصرف ميكند و درنتيجه وضع هر بار بدتر خواهد شد. در نهايت ممكن است به وضعي بينجامد كه فرد دچار چاقي نتواند بر اوضاع تغذيهاي خود كنترل داشته باشد.
عمل جراحي كاهش وزن، يكي از راههاي موثر براي باقيماندن در وزن مناسب و چاق نشدن دوباره است. با اين حال چندان مشخص نيست كه آيا تاثيرات منفي رژيم غذايي نادرست بر مغز، دائمي است يا موقت. برخي پژوهشها نشان داده است كه فعاليت هيپوتالاموس افرادي كه در گذشته چاق بودند، كمتر از افراد هم سن و سال آنهاست كه تا به حال چاق نبودهاند.البته بيترديد باقي ماندن در وزن ايدهآل، نيازمند ايجاد تغيير در سبك زندگي و نيز تعهد بلند مدت در قبال اجراي اين تغييرات است.
مترجم: صالح سپهريفر
منبع: medicalnewstoday
